Bitcoin: qiymət necə olacaq?

   11.05.2020 tarixində bitcoin şəbəkəsində kripto-cəmiyyətin səbirsizliklə gözlədiyi “bitcoin halvinq” baş verəcək. Halving (yarıya bölünmə) – maynerlәrә şəbəkədə hər yeni blok əlavə etdiyi üçün verilən bitcoin-mükafatın həcminin iki dəfə azaldılmasıdır. Satoshi Nakamoto 2008-ci ildə “Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System” adlı (White Paper) sənəddə halving-i hər 4 ildə bir dəfə olmasını proqramlaşdırmışdır. Yəni, bitcoin şəbəkəsində hər 10 dəqiqədə yaradılan bloklarda bitcoinlərin sayı dörd ildən bir yarıya endirilir. Bu proses 2140-cı ilə qədər davam edəcək.

         Hazırda kriptocəmiyyət iki düşərgəyə bölünüb: bəziləri halving-dən sonra ilk kriptvalyutanın qiymətinin artacağını, digərləri isə əksinə – qiymətin düşəcəyini hesab edir. Bitcoinblockhalf.com bitcoin sayğacına əsasən şəbəkədə bir blok tapmaq üçün mükafat 11 mayda 12.5-dən 6.25 BTC-yə düşəcək. Kripto ekspertlər bunu bitcoinin qiymətinin artması üçün əsas drayver hesab edir. Çünki bitcoin şəbəkəsindəki ilk iki halving növbəti 1-1.5 il ərzində kriptovalyutanın volatilliyinin artması ilə müşayiət olundu. Bitcoin-in qiyməti 1-ci halving-də 11 dollardan 1.100 dollara, 2-ci halving-də isə 230 dollardan 20.000-a qədər artmışdı. Təbii ki, hazırda dünya neft bazarında baş verən hadisələr də bitcoin üçün müəyyən mənada dəyər qazandırıb. Çünki tarixən dünyada baş verən hər hansı bir siyası və makroiqtisadi gərginlik zamanı bitcoin bir çox investorlar üçün rəqəmsal “qoruyucu aktiv” kimi çıxış edib. Faktiki olaraq bitcoin son bir ay ərzində 16% dəyər qazanaraq 8000 dollardan yuxarı qiymətdə ticarət edilir. Böyük ehtimal ki, bundan sonra bitcoin 10.000 dolları keçəcəkdir və ciddi fundamental faktor olarsa 2020-ci ilin sonuna qədər 20.000 dollarlıq psixoloji həddə qədər qiymət artımı davam edəcəkdir.

        ABŞ-ın dünya bazarına əlavə 6.6 trilyn dollar buraxması da gələcəkdə qızıl və daşınmaz əmlakla bərabər bitcoin kimi anti-inflyasiya aktivlərinə tələbatı artıracaq. Bitcoin-ə olan tələbin artması və təklifin azalması qiymətlərin artmasına səbəb olacaqdır. Lakin buna baxmayaraq hesab edirəm ki, 11 may “bitcoin halvinq” kripto-investorlar üçün sürpriz ilə nəticələnsin. Koronavirus pandemiyası mart ayından başlayaraq dünyanın neft, səhm, əmtəə və kriptovalyuta bazarlarına öz mənfi təsirini göstərməkdədir. Dünya iqtisadiyyatında makroiqtisadi durğunluğun sentyabr ayından tez aradan qalxması da real görsənmir. Bu faktorlar ümumilkdə investorların əhval-ruhiyyəsinə mənfi təsir edir və onlar adətən belə zamanlarda öz investisiyalarını “nağd dollar” formasında saxlamağı daha çox üstünlük verirlər. Mövcud şəraitdə ən likvid aktivlərdən biri hesab edilən neftin qiymətinin 15-25 dollar olduğu bir zamanda BTC-nin dəyəri niyə qalxmalıdır? Nəzərə almaq lazımdır ki, BTC-nin indiki halda dəyər qazanması çox aşağı ticarət həcmində baş verir. Bu faktor bazarda BTC-yə real tələbin olmasına şübhə etməyə əsas verir. Yəni, hazırda “bitcoin halvinq”-i nəzərə almasaq bitcoin-in qiymətinin artması üçün real və tələbatı formalaşdıran fundamental faktor yoxdur. Odur ki, avqust ayına kimi bitcoin ciddi artıma nail olmayacaq. Daha sonra isə növbəti “bitcoin ralli”-nin olması ehtimalı yüksəkdir. 

      Bitcoin-in yenidən dəyər qazanması ümumi iqtisadi fəallığın bərpası ilə paralel olaraq 2020-ci ilin 2-ci yarısında baş verə bilər. Hesab edirəm ki, istənilən halda bitcoin pandemiya və iqtisadi qeyri-müəyyənlik dövrü ərzində ən ideal investisiya alətidir. Odur ki, istənilən halda bankda depozit hesabında pul saxlamaqdansa ən azı 1 bitcoin alıb gözləməyə dəyər. Bəli, kifayət qədər riskli aktivdir lakin bu sektorla maraqlanan və qazanmaq istəyən investor anlamalıdır ki, əgər real istək varsa rəqəmsal aktiv dərhal alınmalıdır. Əks halda maraqlanmaq azdır və bunu zaman göstərəcək. Uğurlar!

bitcoin-6

Müəllif:  Elnur Quliyev

Leave a Reply