Yaponiya hökuməti rəsmi olaraq kriptovalyutaları maliyyə məhsulları kimi təsnif edib. Yeni təsnifata əsasən, bitkoin kimi kriptovalyutalar ölkədə səhmləri və digər qiymətli kağızları tənzimləyən maliyyə alətləri və birjalar haqqında Qanun ilə tənzimlənəcək. İndiyə qədər Yaponiya “Ödəniş Xidmətləri Qanun”-na əsasən kriptovalyutaları ödəniş aləti kimi qəbul edib. Əvvəlki yanaşma aktivlərin saxlanmasına, çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizə və birjalarda qeydiyyatına yönəlmişdi. Yaponiyanın maliyyə xidmətləri naziri mətbuat açıqlamasında bildirib ki, dəyişiklik “maliyyə və kapital bazarlarındakı dəyişikliklərə cavab olaraq artım kapitalının tədarükünü genişləndirəcək”. Yeni kriptovalyuta təsnifatı hazırkı parlament iclasında qəbul edilərsə, o, 2027-ci ilin əvvəlində qüvvəyə minə bilər.

    Yaponiya hökumətinin kriptovalyutaları rəsmi maliyyə alətləri sırasına daxil etməsi, rəqəmsal aktivlərin legitimliyi yolunda atılmış inqilabi bir addımdır. Yeni dəyişikliklərə əsasən, kripto bazarında insayder ticarəti qadağan ediləcək, layihələr üçün maliyyə hesabatlılığı tələbləri sərtləşdiriləcək və qayda pozuntularına görə ciddi hüquqi məsuliyyət tətbiq olunacaq. Bu addım kriptovalyutaların yalnız texnoloji aktiv deyil, tam hüquqlu investisiya alətikimi qəbul edilməsinə doğru mühüm mərhələ hesab olunur. Bu qərar artıq kriptovalyutaların sadəcə spekulyativ bir vasitə deyil, dövlət səviyyəsində tanınan ciddi bir iqtisadi element olduğunu təsdiqləyir. Yaponiya bu addımı ilə G7 ölkələri arasında kripto tənzimləmələri sahəsində liderliyini bir daha nümayiş etdirdi. Yeni təsnifat kripto aktivlərin ənənəvi səhmlər və istiqrazlarla eyni hüquqi müstəvidə qiymətləndirilməsinə yol açır. Bu isə ilk növbədə institusional investorlar üçün “yaşıl işıq” deməkdir, çünki hüquqi çərçivənin dəqiqliyi böyük investisiya fondlarının bazara girişini asanlaşdırır.

Maliyyə bazarları üçün bu qərarın bir neçə kritik istiqaməti mövcuddur:

• İnvestor etibarı: Dövlət tərəfindən rəsmi statusun verilməsi pərakəndə investorların təhlükəsizlik qayğılarını minimuma endirir.
• Vergi və uçot: Aktivlərin maliyyə aləti kimi tanınması, onların mühasibat uçotu və vergitutma proseslərində şəffaflığı təmin edəcək.
• Likvidliyin artması: Bankların və sığorta şirkətlərinin bu aktivlərlə əməliyyat aparma imkanlarının genişlənməsi bazarda likvidliyin kəskin artmasına səbəb ola bilər.

        Hesab edirəm ki, bu qərar, xüsusilə Bitcoin kimi əsas kriptovalyutalar üçün uzunmüddətli müsbət siqnal kimi qiymətləndirilir. Çünki hüquqi statusun gücləndirilməsi institusional investorların bazara daxil olmasını asanlaşdıra və kapital axınını artıraraq bazarın daha stabil inkişafına şərait yarada bilər. Yaponiya həmçinin 2028-ci ilə qədər kriptovalyuta ETF-lərini işə salmağı və kripto mənfəətinə 20% vergi tətbiq etməyi planlaşdırır ki, bu da likvidlik və kripto bazarlarına daha sərt nəzarətin siqnalıdır.

       Asiya bazarındakı bu tənzimləmə dalğası, şübhəsiz ki, digər regionlara, xüsusən də ABŞ və Avropa Birliyinə təsir göstərəcəkdir. Yaponiya modelinin uğuru, qlobal miqyasda vahid “kriptovalyuta standartları”-nın formalaşmasına təkan verəcək. Nəticə etibarilə, bu xəbər Bitcoin və digər əsas altkoinlərin fundamental dəyərini gücləndirən strateji bir amildir. Rəqəmsal aktivlərin maliyyə sisteminə inteqrasiyası artıq bir seçim deyil, qaçılmaz bir reallıqdır. Yaponiyanın bu cəsarətli gedişi, blokçeyn texnologiyasına əsaslanan iqtisadiyyatın gələcəyinə olan inamı daha da sarsılmaz edir.

Müəllif: Elnur Quliyev